 |
| De toren van Babel |
Vroeger, zo staat het tenminste in de Bijbel, heeft men geprobeerd om een eenheid te zijn.
'Kom aan, laat ons een stad bouwen, en een toren, welks opperste in den hemel zij, en laat ons een naam voor ons maken, op dat wij niet over de ganse aarde verstrooid worden!', zeiden ze. De toren moest onder andere dienen als herkenningspunt in het landschap, zodat mensen elkaar niet kwijt zouden raken.
Maar God vond deze mensen te ambitieus omdat ze gelijk probeerden te zijn aan hem en besloot de mensheid te bestraffen met de Babylonische spraakverwarring. Vanaf dat moment konden de mensen elkaar niet meer verstaan, de toren werd niet afgebouwd en de mensen dreven uit elkaar en raakten verspreid over de wereld.
Volgens het bijbelboek Genesis werd er dus ooit op aarde één taal gesproken.
Ik denk steeds vaker aan dat "toren van Babel" idee. Gelovig, dat ben ik niet maar deze Babylonische spraakverwarring zou wel eens het begin kunnen zijn geweest van vele problemen op aarde.
Als we er even vanuit gaan dat dit echt is gebeurd: We spraken vroeger dus allemaal dezelfde taal en werkten samen om te komen tot iets wat groter is dan wijzelf. Maar opeens werd dit proces van samenwerken verstoord, doordat men een andere taal begon te spreken en elkaar niet meer kon verstaan. De grote groep viel uit elkaar en mensen verspreidden zich over verschillende landen.
Referentiekaders
Iedereen groeit op in een ander land, in een andere omgeving en onder andere omstandigheden. Daardoor hebben we allemaal verschillende gedachten en ideeën. Deze verschillende gedachten en ideeen zijn ontstaan vanuit onze eigen referentiekaders. Hierdoor hebben we allemaal een eigen perpectief als een soort bril waar door wij naar de wereld kijken.
De manier hoe wij denken lijkt voor ons altijd heel logisch want dat is natuurlijk de beste manier van denken en hoe 'zij' denken, dat begrijpen we niet, 'dat slaat toch nergens op?'
En het liefst willen we dat iedereen net zo denkt als wij en vaak staan we niet open voor de ideeën
van anderen, vooral niet als die heel duidelijk van de onze verschillen.
Dames en heren, appels en peren
 |
| Zoek de verschillen (of overeenkomsten) |
En als het gebeurt, en het gebeurde laatst bij mij in de woonkamer, dat bijvoorbeeld een natuur-wiskundige, een psycholoog, een econoom en een geneeskundige bij elkaar gaan zitten en een discussie gaan voeren over zoiets als determinisme en vrije wil, dan zal je zien dat ze er vaak niet uit komen. Ze hebben tenslotte allemaal hun eigen perspectief, vanuit hun eigen vak, en in dit voorbeeld vonden ze ook dat zij stuk voor stuk gelijk hadden. Het werd een hele felle discussie, die uit eindelijk werd gestaakt, zonder dat er een consensus werd bereikt over wat dan ook.
Zo'n groepje van mensen die een verschillende opleiding volgen is te vergelijken met een groep bestaande uit Chinezen, Afrikanen en Nederlanders. Iedere subgroep binnen de groep bekijkt de zaken vanuit hun eigen referentiekader en het blijkt dan vaak erg moeilijk te zijn om het met elkaar eens te worden. Vaak is er ook helemaal geen begrip voor de meningen van een ander omdat die referentiekader nou eenmaal niet bekend is. Je kan, volgens mij, zeggen dat je denkt dat je over hetzelfde spreekt, terwijl je eigenlijk appels en peren zit te vergelijken.
Men kan zelfs over hetzelfde praten, hiermee bedoel ik dezelfde woorden gebruiken maar toch iets heel anders bedoelen. Om een voorbeeld te noemen: Wanneer ik, als iemand uit Curaçao, zeg dat ik zin heb ik een goed feest dan zie ik vaak een heel ander soort feest voor me dan mijn Nederlandse huisgenoten wanneer zij zeggen dat ze zin hebben in een goed feest. We zijn nou eenmaal wat anders gewend.
Laatst was ik dus erg teleurgesteld toen ik zin had in 'een goed feest' en binnenliep bij een aantal mensen dat in een kringetje, met wat chips en bier op tafel, zat te kletsen, met het muziek nauwelijks hoorbaar op de achtergrond. Ik wil hiermee niet zeggen dat een "Nederlands" feest niet heel gezellig kan zijn. Het is gewoon anders dan ik gewend ben en dan is dat even wennen!
'Wij' en 'zij'
Laatst organiseerde mijn beste vriend een feest. Ik noemde het achteraf een goed feest en dat deden mijn vrienden, die van Curacao komen, ook. We waren met, welgeschat, zo'n 25 Curaçaoënaars en er waren zo'n 4 Nederlanders.
De Nederlanders deden hun best om met die 'stokstijve' heupen te zwaaien. Maar "wij" Curaçaoënaars vonden dat hun best er belachelijk uitzag. "Wij" vonden zelfs dat "zij" het een beetje te hard probeerden. 'Zij' kunnen het gewoon niet zoals "wij", dachten "wij". En dat konden "ze" ook niet, 'want dat ritmische dat zit in ons en wij weten ook niet waardoor dat komt De meesten van "ons" hebben het niet met de paplepel ingegoten gekregen. Het is gewoon zo.'
En omdat "wij" allemaal van Curacao komen, en zoiets als een liefde voor dansen en dat billen schudden, bijvoorbeeld delen, vormen we al snel een groep omdat we elkaar begrijpen en op veel gebieden hetzelfde denken en hetzelfde doen. "Zij" vielen uit de boot.
Je hoort het al. Er was sprake van een wij-zij gevoel, dat ervaren werd door beide kanten en zo onstonden er twee groepen. Zij waren overduidelijk in de minderheid.
Ik weet niet of je het helemaal kan vermijden dat er een wij-zij gevoel is, want de verschillen die zijn moeilijk te negeren, het valt gewoon op.
Achteraf vind ik het wel jammer dat we niet beter ons best hebben gedaan om toch een wij-gevoel te creëren. Het is niet dat we ze express buiten sloten maar het is ook niet zo dat we hen erbij probeerden te betrekken. We lieten ze maar een beetje staan, in hun kleine groepje. Ze wilden alleen maar meedoen en erbij horen en wij lachten ze uit omdat ze niet hetzelfde waren als wij.
In-groups en out-groups
Soms hebben we al snel het gevoel dat we bij elkaar horen maar als het niet zo gemakkelijk gaat doen we vaak niet ons best om een eenheid te vormen want 'zij begrijpen het toch niet'. We benadrukken dan vaak de verschillen en moffelen de overeenkomsten een beetje weg en al snel wordt er een in-group en een out-group gevormd. De out-group functioneert dan al snel als een eigen in-group en zo gaat het maar door.
Mensen zijn kuddedieren. We zoeken een groep om bij te horen. We zoeken een groep waarmee we overeenkomsten delen. We zoeken naar een groep waarbij we ons geaccepteerd voelen zoals we zijn, waarin er naar ons geluisterd wordt en waarin we ons gerespecteerd worden.
En de communicatie tussen de verschillende groepen dat blijft lastig. Begrip voor elkaar hebben, het met elkaar eens zijn, en samenwerken dat is gewoon vele malen gemakkelijker als je 'dezelfde taal' spreekt.
 |
| "Wat jij zegt lijkt wel Chinees." |
En dat spreken van een verschillende taal dat komen we overal tegen, tussen mensen met verschillende religies, tussen mensen uit verschillende landen, uit dorpen of steden, tussen mensen uit verschillende dorpen of tussen mensen uit verschillende steden, tussen partners, tussen huisgenoten, tussen vrienden, tussen alle individuen.
Kunnen we ondanks alle verschillen, die het samenwerkingsproces bemoeilijken, toch proberen (kleinschalig of grootschalig) verder te bouwen aan een toren van Babel?
Of is dat wel heel veel gevraagd en moeten we gewoon accepteren dat het is zoals het is en dat het gaat zoals het gaat? Kunnen we ons richten op de gebieden waarin we overeenkomen?
Mensen hebben, volgens mij, de neiging om zich te richten op alles wat afwijkt en dit noemen we dan 'raar' en soms zien we het zelfs als bedreigend voor onze normale gang van zaken. We zijn ons vaak bewust van verschillen maar denken er niet zo goed over na op welke manier we er dan mee om gaan.
Ik denk dat respect hebben voor verschillen heel belangrijk is.
Ik denk dat we elkaar, door onze verschillen, juist prima kunnen aanvullen op bepaalde gebieden, mits we hiervoor openstaan.
Misschien kunnen we wel ergens een middenweg vinden en prima samenwerken?
Maar het blijft altijd gemakkelijker gezegd, dan gedaan.
Nog meer posts over mijn zicht op de wereld, dat in mijn leerproces veranderd:
Geen opmerkingen:
Een reactie posten